KiM: kilometerheffing zorgt voor meer auto’s

maandag 21 november, 2022

Een heffing op autogebruik leidt naar verwachting tot minder autoritten, een lagere afgelegde afstand van alle auto’s tezamen en minder files. Met als gevolg minder verkeersongevallen en een betere luchtkwaliteit. Daarentegen neemt het autobezit, en daarmee onder meer de druk op de schaarse openbare ruimte, toe. 

Dit blijkt uit een verkennend onderzoek van het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) naar de effecten van betalen naar gebruik (BnG). In 2030 gaan automobilisten een vast bedrag per km betalen onafhankelijk van tijd en plaats. Hoe hoog deze BnG-heffing per km wordt, is nog niet bekend. De keuze of het tarief naast de afgelegde kilometers ook afhankelijk wordt van bijvoorbeeld gewicht, brandstof of CO2-uitstoot van een auto moet nog worden gemaakt.

Bij een systeem van BnG laten automobilisten naar verwachting de auto vaker staan en wijken ze uit naar alternatieve vervoersmiddelen, reizen ze naar dichterbij gelegen bestemmingen of maken ze bepaalde reizen helemaal niet meer. Deze gedragsreacties gelden voor zowel autoreizen binnen Nederland als voor autoreizen in het buitenland. Minder autogebruik betekent minder files, minder auto-ongevallen en minder uitstoot van CO2, stikstofoxiden en fijnstof. Het netto-effect van BnG op de verkeersveiligheid is waarschijnlijk positief al zal het aantal ongevallen met motorfietsen en fietsen naar verwachting iets toenemen.

Groeiend wagenpark

Een BnG-heffing die voor alle voertuigen gelijk is, leidt waarschijnlijk tot een groeiend wagenpark, omdat autobezit goedkoper wordt. Deze extra auto’s moeten ook ergens geparkeerd worden, wat de druk op de schaarse openbare ruimte vergroot. Daarnaast neemt naar verwachting het gemiddelde gewicht van een auto toe, omdat er bij een gelijk tarief in vergelijking met de huidige motorrijtuigenbelasting een geringere prikkel is om een kleinere auto aan te schaffen.

BnG heeft ook effecten op de economie. Het effect van BnG op het bruto binnenlands product is beperkt, maar per saldo waarschijnlijk licht negatief. Daarnaast kan BnG leiden tot veranderingen in de koopkracht van consumenten. Hoe dat precies uitpakt voor de verschillende doelgroepen, zal onderzocht worden in nieuwe onderzoeken.

Categorie: Fiscaal
Labels: KiM